آمده است : « حير با فتح حاء ، همانند : حضيرهء و حمى است و از آن جمله است حير به كربلا » . در مادهء حير از كتاب « تاج العروس » ، به بيش از اين تصريح شده : « حائر ، اسم محلّى است كه قتلگاه امام مظلوم و شهيد ، اباعبدالله الحسين ( ع ) در آن قرار دارد » و اشاره مىكند به اينكه قبر آن حضرت در وسط حائر بوده و حائر بر آن احاطه دارد . شبيه سخن صاحب تاج‌العروس ، گفتهء فيروزآبادى در كتاب قاموس است : « و حائر ، جايى است كه قبر امام حسين ( ع ) در آن مىباشد » . و نيز آنچه در كتاب « مراصد الاطلاع » آمده است كه : « حائر ، جايى است كه قبر امام حسين ( ع ) ، در آن واقع است ؛ چه اينكه ميانهء آن ، گود و سخت و كناره‌هاى آن ، برآمده و بلند است » . « 1 » گفتهء طريحى در مجمع‌البحرين ، چقدر نزديك به اين مطلب است كه : « و در روايت ، حائر نقل شده و آن در اصل ، محلّ جمع شدن آب مىباشد و مقصود از آن ، حائر امام حسين ( ع ) است و آن ، محلّى است كه ديوار حرم - بر شرف دهنده‌اش درود - آن را دربرگرفته است » . البته « دائرهء المعارف الاسلاميه » در مادّهء حائر / hair ، هر دو واژهء حائر و حير را به سبك صاحب معجم‌البلدان چنان‌كه گذشت ، نام كربلا دانسته است ؛ ولى اخبار و رواياتى كه از ناحيهء بزرگان دين وارد شده ، حائر را گاهى به معنى كربلا و زمانى ، جهت دلالت بر قبر مطهّر امام حسين ( ع ) به كار برده‌اند . بنابراين در اين جهت كه كربلا را گاهى حائر و زمانى حير ناميده‌اند - ميان اقوال گوناگون چنان‌كه قبلًا گفته شد - اختلافى وجود ندارد ؛ جز اينكه منابع مورد استناد ، به دو نكته اشاره مىكردند : 1 . علّت نام‌گذارى كربلا به حائر يا حير .

--> ( 1 ) . مراصد الاطلاع ، ص 126 .